{"id":24850,"date":"2026-06-13T12:37:22","date_gmt":"2026-06-13T08:37:22","guid":{"rendered":"https:\/\/veteran.az\/?p=24850"},"modified":"2026-06-13T12:37:22","modified_gmt":"2026-06-13T08:37:22","slug":"tarixd%c9%99n-d%c9%99rs-almaq-h%c9%99r-bir-mill%c9%99tin-borcudur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/veteran.az\/?p=24850","title":{"rendered":"Tarixd\u0259n D\u0259rs Almaq H\u0259r Bir Mill\u0259tin Borcudur"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tarix yaln\u0131z ke\u00e7mi\u015f hadis\u0259l\u0259rin toplusu deyil, h\u0259m d\u0259 xalqlar\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yini m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdir\u0259n m\u00fch\u00fcm t\u0259cr\u00fcb\u0259 m\u0259kt\u0259bidir. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n h\u0259r bir xalq \u00f6z ke\u00e7mi\u015fini \u00f6yr\u0259nm\u0259li, ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259rd\u0259n n\u0259tic\u0259 \u00e7\u0131xarmal\u0131 v\u0259 milli maraqlar\u0131n\u0131 daim \u00f6n planda saxlamal\u0131d\u0131r.<br>Az\u0259rbaycan tarixind\u0259 XVIII \u0259srin sonlar\u0131 v\u0259 XIX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259ri x\u00fcsusil\u0259 m\u00fcr\u0259kk\u0259b v\u0259 taley\u00fckl\u00fc d\u00f6vrl\u0259rd\u0259n biri olmu\u015fdur. M\u0259hz bu d\u00f6vrd\u0259 Rusiya imperiyas\u0131 C\u0259nubi Qafqaz\u0131, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131n\u0131 \u00f6z t\u0259sir dair\u0259sin\u0259 daxil etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 ard\u0131c\u0131l h\u0259rbi-siyasi y\u00fcr\u00fc\u015fl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irmi\u015fdir.<br>13 iyun 1796-c\u0131 ild\u0259 general Valerian Zubovun komandanl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda olan Rusiya imperiya qo\u015funlar\u0131 Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rini i\u015f\u011fal etmi\u015fdir. Bu y\u00fcr\u00fc\u015f Rusiyan\u0131n X\u0259z\u0259r sahill\u0259rind\u0259 m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259k v\u0259 regionda geosiyasi \u00fcst\u00fcnl\u00fck \u0259ld\u0259 etm\u0259k plan\u0131n\u0131n t\u0259rkib hiss\u0259si idi. Lakin h\u0259min i\u015f\u011fal uzun s\u00fcrm\u0259di. 1796-c\u0131 ilin noyabr\u0131nda imperatri\u00e7a II Yekaterinan\u0131n v\u0259fat\u0131ndan sonra hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259l\u0259n imperator I Pavel \u0259vv\u0259lki siyasi kursun bir hiss\u0259sini d\u0259yi\u015fdir\u0259r\u0259k rus qo\u015funlar\u0131n\u0131n geri \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmas\u0131 bar\u0259d\u0259 g\u00f6st\u0259ri\u015f verdi. N\u0259tic\u0259d\u0259 1797-ci ilin mart ay\u0131nda rus h\u0259rbi hiss\u0259l\u0259ri Bak\u0131dan \u00e7\u0131xar\u0131ld\u0131.<br>Ancaq bu geri \u00e7\u0259kilm\u0259 Rusiyan\u0131n Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131na dair i\u015f\u011fal\u00e7\u0131l\u0131q niyy\u0259tl\u0259rinin sona \u00e7atmas\u0131 dem\u0259k deyildi. \u018fksin\u0259, bir ne\u00e7\u0259 ild\u0259n sonra, 1804-c\u00fc ild\u0259 Rusiya imperiyas\u0131 Az\u0259rbaycan xanl\u0131qlar\u0131na qar\u015f\u0131 yeni v\u0259 daha geni\u015fmiqyasl\u0131 h\u0259rbi y\u00fcr\u00fc\u015fl\u0259r\u0259 ba\u015flad\u0131. Sonrak\u0131 ill\u0259rd\u0259 ba\u015f ver\u0259n m\u00fcharib\u0259l\u0259r, x\u00fcsusil\u0259 1813-c\u00fc il G\u00fcl\u00fcstan v\u0259 1828-ci il T\u00fcrkm\u0259n\u00e7ay m\u00fcqavil\u0259l\u0259ri Az\u0259rbaycan\u0131n tarixi torpaqlar\u0131n\u0131n par\u00e7alanmas\u0131na, xalq\u0131m\u0131z\u0131n a\u011f\u0131r siyasi v\u0259 m\u0259n\u0259vi s\u0131naqlarla \u00fczl\u0259\u015fm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b oldu.<br>Tarixi faktlar g\u00f6st\u0259rir ki, b\u00f6y\u00fck d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin regiona mara\u011f\u0131 h\u0259r zaman ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 \u00f6z geosiyasi v\u0259 iqtisadi m\u0259qs\u0259dl\u0259rin\u0259 xidm\u0259t etmi\u015fdir. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 milli d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik, m\u00fcst\u0259qillik v\u0259 suverenlik h\u0259r bir xalq \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n ali d\u0259y\u0259rl\u0259rd\u0259n biri hesab olunur.<br>Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 \u00f6z m\u00fcst\u0259qilliyini qoruyan, milli maraqlar\u0131n\u0131 m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259n v\u0259 beyn\u0259lxalq h\u00fcquqa \u0259saslanan siyas\u0259t y\u00fcr\u00fcd\u0259n g\u00fccl\u00fc d\u00f6vl\u0259tdir. Tarixi hadis\u0259l\u0259ri \u00f6yr\u0259nm\u0259k is\u0259 ke\u00e7mi\u015fin s\u0259hvl\u0259rini t\u0259krarlamamaq, milli birliyi m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirm\u0259k v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r\u0259 d\u00fczg\u00fcn tarixi yadda\u015f \u00f6t\u00fcrm\u0259k bax\u0131m\u0131ndan m\u00fch\u00fcm \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r.<br>Tarix biz\u0259 \u00f6yr\u0259dir ki, Az\u0259rbaycan\u0131n taleyi yaln\u0131z Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n irad\u0259si, birliyi v\u0259 d\u00f6vl\u0259tin\u0259 s\u0259daq\u0259ti il\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015f\u0259 bil\u0259r.<br>Allah Az\u0259rbaycan\u0131m\u0131z\u0131 qorusun!<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><br>M\u00fcbariz Eldar o\u011flu &#8212; Az\u0259rbaycan V\u0259t\u0259n M\u00fcharib\u0259si Veteranlar\u0131 \u0130ctimai Birliyinin Neft\u00e7ala rayon \u015f\u00f6b\u0259sinin s\u0259dri<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tarix yaln\u0131z ke\u00e7mi\u015f hadis\u0259l\u0259rin toplusu deyil, h\u0259m d\u0259 xalqlar\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yini m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdir\u0259n m\u00fch\u00fcm t\u0259cr\u00fcb\u0259 m\u0259kt\u0259bidir. Bu&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":15042,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[],"class_list":["post-24850","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-veteran"],"featured_image_urls":{"full":["https:\/\/veteran.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/az700.jpg",700,450,false],"thumbnail":["https:\/\/veteran.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/az700-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/veteran.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/az700-300x193.jpg",300,193,true],"medium_large":["https:\/\/veteran.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/az700.jpg",640,411,false],"large":["https:\/\/veteran.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/az700.jpg",640,411,false],"1536x1536":["https:\/\/veteran.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/az700.jpg",700,450,false],"2048x2048":["https:\/\/veteran.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/az700.jpg",700,450,false],"covernews-slider-full":["https:\/\/veteran.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/az700.jpg",700,450,false],"covernews-slider-center":["https:\/\/veteran.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/az700.jpg",700,450,false],"covernews-featured":["https:\/\/veteran.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/az700.jpg",700,450,false],"covernews-medium":["https:\/\/veteran.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/az700-700x380.jpg",540,293,true],"covernews-medium-square":["https:\/\/veteran.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/az700-675x450.jpg",375,250,true]},"author_info":{"display_name":"Veteran.az","author_link":"https:\/\/veteran.az\/?author=3"},"category_info":"<a href=\"https:\/\/veteran.az\/?cat=12\" rel=\"category\">Veteran d\u00fcnyas\u0131<\/a>","tag_info":"Veteran d\u00fcnyas\u0131","comment_count":"0","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24850","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=24850"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24850\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24851,"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24850\/revisions\/24851"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/15042"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=24850"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=24850"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=24850"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}