{"id":12965,"date":"2021-10-31T13:19:56","date_gmt":"2021-10-31T09:19:56","guid":{"rendered":"http:\/\/veteran.az\/?p=12965"},"modified":"2021-10-31T13:19:57","modified_gmt":"2021-10-31T09:19:57","slug":"turkiy%c9%99-suriya-il%c9%99-bagli-siyas%c9%99tini-d%c9%99yism%c9%99k-yolundadir-t%c9%99f%c9%99rruat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/veteran.az\/?p=12965","title":{"rendered":"T\u00fcrkiy\u0259 Suriya il\u0259 ba\u011fl\u0131 siyas\u0259tini d\u0259yi\u015fm\u0259k yolundad\u0131r &#8212; T\u0259f\u0259rr\u00fcat"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>T\u00fcrkiy\u0259 Suriya il\u0259 ba\u011fl\u0131 siyas\u0259tini d\u0259yi\u015fm\u0259k yolundad\u0131r &#8212; T\u0259f\u0259rr\u00fcat AB\u015e-\u0131n b\u00f6lg\u0259d\u0259ki g\u0259rginlikd\u0259ki roluna toxunan Ankara Universiteti professoru T\u00fcrkiy\u0259nin Suriya il\u0259 ba\u011fl\u0131 siyas\u0259tini d\u0259yi\u015fm\u0259k yolunda oldu\u011funu s\u00f6yl\u0259yib: <\/strong>\u00a0 <\/p>\n\n\n\n<p>&#171;T\u00fcrkiy\u0259nin \u015e\u0259rqi Aral\u0131q d\u0259nizind\u0259 t\u0259crid olunmas\u0131 v\u0259 b\u00f6lg\u0259d\u0259ki g\u0259rginlik T\u00fcrkiy\u0259ni S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131, B\u018f\u018f v\u0259 Misirl\u0259 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn add\u0131mlar atma\u011fa m\u0259cbur edib. \u018flb\u0259tt\u0259 ki, Ankaran\u0131n Riyadla m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rini d\u00fcz\u0259ltm\u0259k s\u0259yl\u0259ri yava\u015f-yava\u015f davam edir, amma dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n d\u0259 \u00f6lk\u0259nin Qahir\u0259 v\u0259 \u018fbu-Dabi il\u0259 siyasi \u0259laq\u0259l\u0259rinin \u015fahidi oluruq. \u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcrkiy\u0259 M\u00fcs\u0259lman Qarda\u015flar\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn Misirl\u0259 ill\u0259rdir d\u0259rin fikir ayr\u0131l\u0131qlar\u0131 ya\u015fad\u0131, ancaq ke\u00e7\u0259n il Almaniyada ke\u00e7iril\u0259n Liviya zirv\u0259sinin sonunda T\u00fcrkiy\u0259 Prezidenti R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan v\u0259 Misir Prezidenti \u018fbd\u00fclf\u0259ttah Sisinin foto \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259y\u0259 daxil edilm\u0259sidir. O vaxtdan b\u0259ri iki \u00f6lk\u0259nin m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rini bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r b\u0259rpa etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn atd\u0131\u011f\u0131 ciddi add\u0131mlar\u0131n \u015fahidi olduq. Amma T\u00fcrkiy\u0259nin S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131 v\u0259 B\u018f\u018f il\u0259 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri bir q\u0259d\u0259r f\u0259rqlidir, \u00e7\u00fcnki T\u00fcrkiy\u0259 on ild\u0259n art\u0131qd\u0131r ki, Q\u0259t\u0259r v\u0259 Liviya il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259 B\u018f\u018f il\u0259 g\u0259rginlik ya\u015fay\u0131r. Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n, T\u00fcrkiy\u0259 d\u0259 B\u018f\u018f kimi \u0130srail rejimi il\u0259 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri normalla\u015fd\u0131rma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fmad\u0131, ancaq M\u00fcs\u0259lman Qarda\u015flar m\u00f6vzusunda, B\u018f\u018f il\u0259 Misir v\u0259 Q\u0259t\u0259r m\u0259s\u0259l\u0259sind\u0259 d\u0259rin ideoloji fikir ayr\u0131l\u0131qlar\u0131 ya\u015fad\u0131. T\u0259bii ki, Ankaran\u0131n Riyadla m\u00fcbahis\u0259si eyni m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fcz\u0259rind\u0259 olub. <\/p>\n\n\n\n<p>\u00a0 T\u00fcrkiy\u0259 v\u0259 B\u018f\u018f-nin b\u00f6lg\u0259d\u0259 he\u00e7 vaxt liderlik siyas\u0259ti olmay\u0131b. T\u00fcrkiy\u0259nin xarici siyas\u0259tind\u0259 son hadis\u0259l\u0259r bununla bitmir v\u0259 biz d\u0259 \u018frdo\u011fan\u0131n Erm\u0259nistanla m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin b\u0259rpas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u00fcsb\u0259t mesajlar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fck. T\u00fcrkiy\u0259 bir zamanlar 2009-cu ild\u0259 \u0130sve\u00e7l\u0259 vasit\u0259\u00e7ilik ed\u0259r\u0259k, Erm\u0259nistanla diplomatik \u0259laq\u0259l\u0259r qurmaq v\u0259 ikit\u0259r\u0259fli \u0259laq\u0259l\u0259ri geni\u015fl\u0259ndirm\u0259k il\u0259 iki \u00f6lk\u0259nin \u0259laq\u0259l\u0259rini normalla\u015fd\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn atd\u0131\u011f\u0131 \u0259n \u0259h\u0259miyy\u0259tli add\u0131mlardan biri olan iki protokolu imzalad\u0131. M\u00fcqavil\u0259 dayansa da Erm\u0259nistan\u0131n ba\u015f naziri Nikol Pa\u015finyan v\u0259 \u018frdo\u011fan\u0131n m\u00fcsb\u0259t mesajlar\u0131 h\u0259r iki \u00f6lk\u0259nin siyas\u0259tini d\u0259yi\u015fm\u0259k ist\u0259diyini g\u00f6st\u0259rir&#187;.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00a0 T\u00fcrkiy\u0259nin xarici siyas\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131 a\u00e7\u0131qlama ver\u0259n Ankara Universitetinin Beyn\u0259lxalq \u018flaq\u0259l\u0259r professoru Sencer \u0130mer bildirib ki, T\u00fcrkiy\u0259 b\u00f6lg\u0259d\u0259 yanl\u0131\u015f siyas\u0259t y\u00fcr\u00fcd\u00fcrd\u00fc: &#171;M\u0259s\u0259l\u0259n, bu \u00f6lk\u0259nin M\u00fcs\u0259lman Qarda\u015flar m\u0259s\u0259l\u0259sind\u0259ki siyas\u0259ti s\u0259hv idi. Qrupun m\u00f6vzusu Misirin daxili i\u015fl\u0259ri idi v\u0259 Ankaran\u0131n Qahir\u0259y\u0259 m\u00fcdaxil\u0259sin\u0259 ehtiyac yox idi. M\u0259nc\u0259, Tehran, Qahir\u0259 v\u0259 Ankara b\u00f6lg\u0259d\u0259 m\u0259skunla\u015fman\u0131n qurulmas\u0131nda \u0259n \u0259h\u0259miyy\u0259tli oxdur, ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 b\u00f6lg\u0259d\u0259 laz\u0131mi \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa malik olmal\u0131d\u0131rlar. B\u018f\u018f enerji m\u0259nb\u0259l\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 daha yax\u015f\u0131 \u015f\u0259rait\u0259 malik olsa da, \u0259halisi m\u0259hdud oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259 T\u00fcrkiy\u0259, n\u0259 d\u0259 \u0130ranla r\u0259qab\u0259t apara bilm\u0259z. B\u018f\u018f-nin siyas\u0259ti S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131n\u0131n m\u00f6vqeyi kontekstind\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n edilir v\u0259 \u0130srail rejimi il\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q edir.<\/p>\n\n\n\n<p> \u00a0 Abu Dabi il\u0259 Ankara aras\u0131ndak\u0131 g\u0259rginliyin \u0259n \u0259h\u0259miyy\u0259tli s\u0259b\u0259bi F\u0259l\u0259stin m\u0259s\u0259l\u0259si olsa da iki \u00f6lk\u0259 aras\u0131ndak\u0131 g\u0259rginliyin dig\u0259r s\u0259b\u0259bi \u015e\u0259rqi Aral\u0131q d\u0259nizidir. Biz d\u0259 d\u0259niz donanmas\u0131y\u0131q, Lozanna raz\u0131la\u015fmas\u0131na g\u00f6r\u0259 bu Yunan adalar\u0131nda he\u00e7 bir h\u0259rbi h\u0259r\u0259k\u0259t olmamal\u0131d\u0131r, lakin bu adalar\u0131n bir \u00e7oxunda Va\u015finqtonun h\u0259rbi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fck. AB\u015e-\u0131n \u015e\u0259rqi Aral\u0131q d\u0259nizind\u0259ki h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259ri Rusiyan\u0131 m\u00fchasir\u0259y\u0259 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn olsa da n\u0259tic\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin m\u00fchasir\u0259si il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259c\u0259k. \u0130ndi T\u00fcrkiy\u0259nin b\u00f6lg\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259ri il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rini geni\u015fl\u0259ndirm\u0259si laz\u0131md\u0131r, bu s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259 siyas\u0259tini islah etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn B\u018f\u018f, S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131 v\u0259 x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 Misirl\u0259 bel\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259r ke\u00e7irir. \u00a0<\/p>\n\n\n\n<p> Fakt budur ki, T\u00fcrkiy\u0259nin Az\u0259rbaycanla \u00e7ox yax\u015f\u0131 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri var. Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f m\u0259s\u0259l\u0259sind\u0259 onun m\u00f6vqeyi Az\u0259rbaycan m\u00f6vqeyin\u0259 yax\u0131n idi v\u0259 h\u0259tta bu istiqam\u0259td\u0259 Az\u0259rbaycana h\u0259rbi m\u0259sl\u0259h\u0259tl\u0259r v\u0259 siyasi d\u0259st\u0259k verdi. Ankaran\u0131n Bak\u0131n\u0131n enerjisin\u0259 ehtiyac\u0131 var v\u0259 iki \u00f6lk\u0259 ill\u0259rdir \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q edir. Az\u0259rbaycan da iqtisadi v\u0259ziyy\u0259tini enerji m\u0259nb\u0259l\u0259ri il\u0259 t\u0259nziml\u0259yib. \u00a0<\/p>\n\n\n\n<p> Bak\u0131 il\u0259 \u0130r\u0259van aras\u0131nda at\u0259\u015fk\u0259s \u0259ld\u0259 olunsa da iki \u00f6lk\u0259 aras\u0131nda h\u0259l\u0259 d\u0259 s\u00fclh yoxdur, ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 Rusiya il\u0259 \u0130ran\u0131n Az\u0259rbaycanla Erm\u0259nistan aras\u0131ndak\u0131 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn v\u0259 Erm\u0259nistanla Az\u0259rbaycan aras\u0131nda s\u00fclh b\u0259rq\u0259rar olduqdan sonra m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri normalla\u015fd\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn vasit\u0259\u00e7ilik etm\u0259si laz\u0131md\u0131r. T\u00fcrkiy\u0259 diplomatik yolla getm\u0259lidir. T\u00fcrkiy\u0259 indiki v\u0259ziyy\u0259td\u0259 Erm\u0259nistanla dan\u0131\u015f\u0131qlara gir\u0259rs\u0259, bu, Az\u0259rbaycanla T\u00fcrkiy\u0259 aras\u0131ndak\u0131 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri m\u00fctl\u0259q pozacaq. Bak\u0131 h\u00f6kum\u0259tinin t\u0259klif etdiyi T\u00fcrkiy\u0259, Az\u0259rbaycan, Rusiya, Erm\u0259nistan, G\u00fcrc\u00fcstan v\u0259 \u0130randan ibar\u0259t alt\u0131bucaql\u0131 platforma da i\u015fl\u0259y\u0259 bil\u0259r. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, \u0130r\u0259vanla Bak\u0131 aras\u0131ndak\u0131 fikir ayr\u0131l\u0131qlar\u0131n\u0131n h\u0259ll edilm\u0259m\u0259sinin \u0259sas s\u0259b\u0259bi Fransa v\u0259 AB\u015e-d\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p>\u00a0 Tam olaraq Suriya v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 h\u00f6kum\u0259tl\u0259rinin m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri b\u0259rpa etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi add\u0131mlar atmas\u0131n\u0131n vaxt\u0131d\u0131r. AB\u015e il\u0259 Ankara v\u0259 D\u0259m\u0259\u015fq aras\u0131nda s\u00fclh\u0259 mane olan yegan\u0259 \u00f6lk\u0259dir. Fakt budur ki, yax\u0131n bir ne\u00e7\u0259 il \u0259rzind\u0259 \u00c7in milli g\u0259liri s\u00fcr\u0259tl\u0259 artd\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn d\u00fcnya g\u00fcc\u00fcn\u0259 \u00e7evril\u0259c\u0259k. Bu b\u00f6lg\u0259d\u0259 t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Bu t\u0259dbirl\u0259rd\u0259n biri Suriyada g\u0259rginlik yaratmaq v\u0259 D\u0259m\u0259\u015fq h\u00f6kum\u0259tini t\u0259crid etm\u0259kdir ki, bu da immiqrasiya b\u00f6hran\u0131 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259nir. T\u00fcrkiy\u0259nin Suriyaya qar\u015f\u0131 m\u00f6vqeyi \u0259vv\u0259ld\u0259n s\u0259hv idi, T\u00fcrkiy\u0259nin Suriyaya qar\u015f\u0131 bu siyas\u0259tind\u0259 Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rinin b\u00f6y\u00fck t\u0259siri vard\u0131 ki, bu da Suriyada terror\u00e7ular\u0131n olmas\u0131 v\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015f m\u00fcharib\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn siyasi \u015f\u0259rtl\u0259ri m\u00fcmk\u00fcn etdi. Bu siyas\u0259t Suriyada h\u0259rt\u0259r\u0259fli s\u00fclh\u0259 s\u0259b\u0259b olmad\u0131 v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 d\u0259 bir k\u00f6\u00e7 dal\u011fas\u0131 il\u0259 \u00fczl\u0259\u015fdi. <\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcrkiy\u0259 PKK il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn Suriya torpaqlar\u0131nda \u0259m\u0259liyyatlar aparmas\u0131na baxmayaraq, bu \u00f6lk\u0259d\u0259 birlik v\u0259 vahid bir h\u00f6kum\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fmaq laz\u0131md\u0131r, \u00e7\u00fcnki Suriyada s\u00fclh v\u0259 sabitlik sabitlik v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259d\u0259ki miqrasiya b\u00f6hran\u0131n\u0131n h\u0259lli dem\u0259kdir, t\u0259bii ki, Astana prosesi T\u00fcrkiy\u0259, \u0130ran v\u0259 Rusiyadan \u00e7ox yax\u015f\u0131 bir h\u0259r\u0259k\u0259t idi. Bu, T\u00fcrkiy\u0259nin Suriya il\u0259 ba\u011fl\u0131 siyas\u0259tini d\u0259yi\u015fm\u0259k yolunda oldu\u011funu g\u00f6st\u0259rir&#187;. <\/p>\n\n\n\n<p>M\u0259nb\u0259: Mehr News Agency (eastnews.org)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiy\u0259 Suriya il\u0259 ba\u011fl\u0131 siyas\u0259tini d\u0259yi\u015fm\u0259k yolundad\u0131r &#8212; T\u0259f\u0259rr\u00fcat AB\u015e-\u0131n b\u00f6lg\u0259d\u0259ki g\u0259rginlikd\u0259ki roluna toxunan Ankara&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-12965","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-cmiyyt"],"featured_image_urls":{"full":"","thumbnail":"","medium":"","medium_large":"","large":"","1536x1536":"","2048x2048":"","covernews-slider-full":"","covernews-slider-center":"","covernews-featured":"","covernews-medium":"","covernews-medium-square":""},"author_info":{"display_name":"Veteran.az","author_link":"https:\/\/veteran.az\/?author=3"},"category_info":"<a href=\"https:\/\/veteran.az\/?cat=6\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","tag_info":"C\u0259miyy\u0259t","comment_count":"0","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12965","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=12965"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12965\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12967,"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/12965\/revisions\/12967"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=12965"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=12965"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/veteran.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=12965"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}